Huidige toestand

De P.L. Bergansiuskazerne is onderdeel van het Kazernecomplex Ede West, dat sinds 1994 onder de naam Prins Mauritskazerne door het leven gaat. De kazerne zal samen met de andere kazernes in Ede per 1 januari 2011 overgaan in handen van de gemeente.
In 2007 had Defensie alle kazernes moeten verlaten maar dit voornemen heeft vertraging op gelopen en is in 2009 nog niet uitgevoerd. Hoewel een groot deel van de gebouwen op het complex Prins Mauritskazerne afgesloten zijn en buiten gebruik, heeft de Bergansiuskazerne in de Facilitaire Dienst van het complex nog wel een gebruiker.
De Bergansiuskazerne heeft de status van Rijksmonument en geniet als zodanig, samen met de vier andere, oudere, kazernes van het complex bescherming tegen de sloophamer. De gemeente Ede ontwikkelt plannen voor de zone waarin de kazernes liggen. Men wil komen tot woningbouw met integratie van de cultuurhistorisch belangrijke kazernegebouwen. In de Bergansiuskazerne zulllen, evenals in de dichtbij gelegen A. Kool- en van Essenkazerne, waarschijnlijk appartementen gerealiseerd worden.

Indien u rechtstreeks op deze pagina kwam, lees nu eerst de inleiding:

Geschiedenis

Ten bate van de School Reserve Officieren Bereden Artillerie (SROBA), die op de naastgelegen artilleriekazernes gevestigd was maar daar erg krap gehuisvest, werd de P.L. Bergansiuskazerne gebouwd en op 28 september 1936 officieel in gebruik genomen. Er konden 120 leerlingen, die voorheen ook in pension in Ede een onderkomen hadden, gehuisvest worden.Tijdens de mobilisatie van 1939 vertrok de SROBA naar Haarlem.

Gedurende de bezettingsjaren werd aanvankelijk de Duitse Ortskommandatur op de kazerne gevestigd. Ede was ook vanwege de zeven kazernes en oefenterreinen aantrekkelijk voor de bezetter. De Bergansiuskazerne werd samen met de twee artilleriekazernes door de Duitsers Bismarck-Kaserne genoemd. Hier werden, evenals op de naastgelegen Elias Beeckmankazerne, troepen voor de SS opgeleid.

Na de bevrijding van Ede waren er Canadezen gelegerd, tot hun terugkeer naar huis in november 1945. Hierna werd het depot van de 1e Divisie, dat zich bezig hield met de uitzending van militairen naar Nederlands-Indië, op de kazerne ondergebracht. In Engeland opgeleide Nederlandse militairen die terug kwamen, moesten zich registreren via het depot op de kazerne, soms wel met 700 man tegelijk. De kazerne was bij ingebruikname door de Landmacht compleet leeg, alle inventaris was verdwenen in het laatste oorlogsjaar.

In 1946 werd er tijdelijk de Kaderschool Geneeskundige Troepen ondergebracht, deze moest weg uit Utrecht wegens ruimtegebrek. Begin jaren ’50 volgden de opleidingen voor de (veld)artillerie. Deze werden verzorgd door het tevens op de van Essen- en Koolkazerne gelegen Regiment Veldartillerie van Essen, dat opleidingen voor alle typen geschut verzorgde. Het RVA van Essen ging midden 1953 naar Breda.
Sinds 1950 was in Ede de Bewakingscompagnie Ede in garnizoen, dat in 1955 bij het Regiment van Heutsz werd ingedeeld en gelegerd was op de Bergansiuskazerne.
Vanaf oktober 1983 vormde de Bergansiuskazerne samen met de van Essen-, Kool-, JWF- en Mauritskazerne het Kazernecomplex Ede-West, dat in oktober 1994 omgedoopt werd in Prins Mauritskazerne.

De naamgever

Petrus Leonardus Bergansius werd op 3 augustus 1860 in Delft geboren en werd op 17-jarige leeftijd toegelaten als cadet op de KMA voor het wapen der artillerie. In 1881 werd hij tot 2e luitenant gepromoveerd, geplaatst bij het 1e Regiment Vesting Artillerie maar gedetacheerd op de Krijgsschool.
Hierna volgden diverse plaatsingen bij de veldartillerie en promoties. Het duurde echter 12 jaar voor Bergansius de kapiteinsrang kreeg (1896), maar dat was normaal in het toenmalige leger. In de rang van majoor (promotie in 1910) zou Bergansius initiatiefnemer zijn tot het stichten van de Cursus voor Reserve Officieren der Bereden Artillerie. In 1915 volgde promotie tot kolonel en Bergansius diende dan bij het 1e Regiment Veldartillerie. Op 1 maart 1918 volgde bij zijn eervol ontslag promotie tot generaal-majoor.
In 1936 werd Bergansius voor zijn inspanningen voor de School Reserve Officieren geëerd door de vernoeming van de kazerne naar hem. Maar hij was, dan 76 jaar oud,  blijkbaar niet in staat de officiële ingebruikname bij te wonen. Hij overleed vier jaar later op 7 oktober 1940.

Overig

De kazerne is waarschijnlijk ontworpen door majoor eerstaanwezend ingenieur E. van der Staay.  De in een U-vorm gebouwde kazerne is gebouwd in een zakelijk-expressionistische stijl.

 

Meer weten? In achtergronden, interbellum en einde koude oorlog, worden de periodes en de defensiepolitiek rond het ontstaan en de afstoting beschreven. In architectuur, 1919-1945, de bouw en stijl van deze en andere kazernes.